Aroma yoğunluğu ne anlama gelir
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın hissedildiğini anlatan bir kavramdır; lezzet zenginliğiyle aynı şey değildir. Tadıma yakmadan girişmek işinizi kolaylaştırır, çünkü kuru yaprağın ham kokusu size bir başlangıç ölçüsü verir özellikle tadıma yeni başlayanların gözünden kaçan bir ayrıntıdır. Burada no. 1 tubos gibi tüple korunan bir kutu ile romeo julieta no. 2 tekli gibi tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Yakılmamış çubuğu çekerken damakta beliren tat ne kadar net ise yoğunluk o ölçüde fazla sayılır ve bu basit adım sonraki tüm yorumları daha güvenilir bir temele oturtur. Notu hemen yazmak gerekir, çünkü hafıza kısa sürede kaybolur. Her çubuğu iki kez denemek hatayı azaltır zira kalabalık ortamlarda hafif notalar kolayca gözden kaybolur. Aroma gücü kendi başına kalite göstergesi sayılmaz; yalnızca şiddeti anlatır. Bu yüzden ilk denemede acele etmemek ve ölçütleri baştan netleştirmek en doğru yol sayılır. Kriter belli olunca her puro aynı cetvelle tartılır ve notlar birbirini tutarlı olur. Tadım sırasında dikkat dağıtıcı şeyler uzakta kalırsa odaklanma artar.
İlk üçte bir bölümden sonuna aroma yolculuğu
Bir çubuğun aroması baştan sona aynı kalmaz; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle değerlendirmek yanıltıcıdır ayrıca baştan acele edip sonuç çıkarmak sık görülen bir hatadır. İlk üçte birlik bölümde koku genellikle yumuşak ama temiz gelir tabii ki bu sıralama her üründe aynen geçerli olmayabilir. Tadımda no. 3 tubos benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu evre çabuk geçer çünkü gerçek karakter çoğu zaman burada gizlidir. Orta bölümde yoğunluk sıklıkla zirveye yaklaşır ve tonlar koyulaşır hem de çoğu zaman başlangıçtaki çekişlerden çıkarılan sonuç eksik olur. Kısa kalın çaplı vitola benzeri kalın çaplı bir vitolada bu artış daha geç görülür nitekim bu sebeple sakin ilerlemek fayda getirir. Sonlara doğru ısı arttığından acımsı tonlar öne çıkabilir gerçekten ısınmış tütün kendi karakterini yalnızca ortalarda ortaya koyar. Üç evre için ayrı bir puan vermek daha tutarlı sonuç sağlar. Bölümlerin sınırı genellikle net olmaz, o nedenle kabaca üçe ayırmak yeterlidir. Geçişleri fark etmek adına nefes sıklığını sabit tutmak önemlidir. Çok sık çekmek ısıyı artırır ve aromayı çarpıtır.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Aroma gücünü sayıya dökmek kişisel yorumu daha okunur kılar mutlaka aynı ışık ve sakin bir köşe tercih edilmelidir. Bir ile beş arası giden bir ölçek çoğu tadımcı için yeterlidir bu da tadım notlarını insandan insana daha tutarlı kılar. Bir belli belirsiz aromayı, 5 de damakta baskın duran güçlü notayı gösterir böylece dikkat dağılmaz ve not kalitesi yükselir. Petit julietas aroma profili gibi ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla alt basamaklarda kalır hem de ileride bakıldığında neyi kastettiğiniz kolayca hatırlanır. Petit julietas 25'lik gibi aynı boydaki bir kutu ise yumuşak notaları yüzünden benzer bir puan alabilir yoksa aynı ürün iki farklı puan çıkarabilir. Puanı vermeden önce en az üç nefes yapmak şarttır diğer taraftan ondalık puanlar vermek gereksiz bir yük yaratır. Skalayı her tadımda değiştirmemek kıyaslamayı güvenilir yapar. Skalanın orta noktası en çok tercih edilen değerdir, çünkü dengeli aromalar büyük kısmını kapsar. Uçlardaki notlar yalnızca istisnai hâllerde kullanılmalıdır. Bu sayede not defteri ayırt edici olur.
Kalın çubuk ile ince çubuk arasında yoğunluk farkı
Çap, dumanın hızını hem de yoğunluğunu doğrudan etkiler bu yüzden kül hattının düzgün gitmesini da gözlemek yararlıdır. İnce bir çubuk hızla ısınır, dolayısıyla baharatlı notalar çabuk belirir gerçekten dar çaplılarda sıcaklık birikimi çok daha çabuktur. Romeo y julieta petit royales benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi hemen gözlemlersiniz yanma hızı de tadı hemen etkileyen bir etkendir. Geniş çaplı gövdelerde çekiş daha yavaş gelir ve aromalar sonradan açılır hem de bu hız aromanın okunma süresini kısaltır. Tadımda regalias de londres gibi bal ve badem tonlu bir kutu bu farkı iyi örnekler kül oluşumu düzensizse yorum bölümüne eklenmelidir. Yavaş yanış aromayı daha okunur yapar ama şiddetini düşürmez aksine kalın çubukta ısı daha uzun bir süreye yayılır. Bu yüzden kalınlığı not defterine yazmak gerekir. Değişik kalınlıklarda iki ürünü aynı oturumda tadarken ilk olarak inceyi sonra geniş çaplıyı seçmek iyi olur. Böylece güçlü tat hafif olanın izlenimini gölgelemez. İkisi arasındaki ara süresi yaklaşık otuz dakika tutulmalıdır.
Koku ile tadı birbirinden ayırarak değerlendirme
Aroma iki kanaldan gelir: damaktaki tat ve burnun yakaladığı koku hâlbuki bu iki kanal birbirini tamamlar fakat aynı şey değildir. Gücü doğru ölçmek adına bu iki kanalı ayrı ayrı kaydetmek iyi olur bu fark başta küçük görünse de sonuçları oldukça değiştirir. Nefesi ağızdan bırakırken burundan yavaşça çıkarmak burun geçişi yöntemidir mesela hafif bir nefes aromayı çok geniş açar. Short churchills yoğunluğu nasıl benzeri kremsi bir robusto bu denemede aroma tarafını net verir üstelik nezle halindeyken denenen değerlendirmeler sağlam sayılmaz. Short sports yoğunluğu nasıl gibi ince bir çubuk de kuru notayı daha kısa bırakır sert bir çekiş de narin notaları örter. Güç damakta düşük fakat koku tarafında yüksek çıkabilir aynı şekilde ağır bir öğünden sonra algı azalır. Bu iki izlenimi yan yana koymak öğretici olur; İki puanı ayrı yazmak kafa karışıklığını önler. Yeni başlayan kişiler için önce koku yoluyla gelen ipuçlarına bakmak işi basitleştirir. Deneyim arttıkça dil tarafı de ayrıntı vermeye başlar. Farklı kokuları adlandırmayı denemek hafızayı güçlendirir.
Damak temizliği ve eşlikçi içecek seçimi
Ağız doyduğunda yoğunluk gerçekte olduğundan düşük algılanır ayrıca öğün aralarında deneme yapacaksanız bu önlem iyice değer kazanır. Dolayısıyla her denemeden sonra ılık su almak yararlı olur bu basit önlem yoğunluğun gerçek yüzünü görmenizi mümkün kılar. Romeo y julieta wide churchills gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su yeterlidir zira doymuş bir damak en güçlü aromayı dahi silik hissettirir. Şekersiz kahve kavrulmuş notalarını öne çıkarır, tatlı içecek ise onları gölgeler üstelik çok soğuk içecekler dili uyuşturur ve aroma hissini düşürür. Puritos serisi nasıl içilir benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi karakteri su ile daha net görünür bu yüzden temizlik adımı ihmal edilmemelidir. Yanındaki içeceği her tadımda aynı seçmek karşılaştırmayı korur nitekim tatlı içecekten sonra baharatlı notalar gerçekte olduğundan sert görünür. Yemekten hemen sonra tadım yapmak doğru olmaz. Su ve kahve dışında sade çay de düşünülebilir; asıl mesele içeceğin şekersiz kalmasıdır. Damak temizlendikten ardından birkaç dakika beklemek faydalıdır. Hızlıca başlanan değerlendirme çoğunlukla eksik sonuçlanır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Küçük çubuk ölçüsünde içim kısa sürdüğünden aroma dalgalanması daha dar bir alanda kalır ayrıca başlangıç notu bu boylarda hızla kaybolabilir. Dolayısıyla ilk çekişler ve son çekişler arasındaki oynamayı yakalamak daha zordur bu yüzden kısa bir ölçü uzun bir puroya oranla daha dikkatli izlenmelidir. Club kalınlığında sigarillo gibi club kalınlığında bir çubuk orta bölümü uzatır ve aroma gücünü izlemeyi kolaylaştırır çünkü her çekişin ağırlığı daha büyüktür. Tadımda 20 mini sigarillo benzeri mini ölçü ise sedir notasını çabucak ortaya koyup sona erer zira geçiş dakikalar değil saniyeler içinde gerçekleşir. Mini ölçülerde iki çubuk tadmak tek denemeden daha güvenilir izlenim sunar bu nedenle sakin ve eşit aralıklı nefes tercih edilir. Teneke kutu kokusu başlangıçtaki ilk izlenimi belirler bu nedenle yazmayı yanış sürerken değil de bitişten hemen sonra denemek kolaylık sağlar. Bunu ayrıca kaydetmek iyidir. Ölçü kısaldıkça aroma katmanı azalır, ama güç algısı aynı kalabilir. Bu yüzden küçük çubuk değerlendirmelerini puro notlarıyla birebir kıyaslamamak daha doğru olur. Ayrı bir bölüm kullanmak yararlıdır.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Tek seferlik bir tadım yoğunluk konusunda güvenilir bir fikir vermez demek ki her tadım bir öncekinin üstüne eklenir. Günün yorgunluğu, ortam ve zaman algıyı değiştirir bu düzen üç dört tadımdan sonra belirgin fayda verir. Dolayısıyla basit bir tadım defteri tutmak işe yarar aksi takdirde aynı notalar defalarca yeniden öğrenilir. Tadımda 20 aniversario benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde tadıldığında kakao tonu değişiyor mu görülür ayrıca aynı ürüne dönüp bakmak gelişimi ölçmenizi mümkün kılar. Kalın gövdeli beşli kutu benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu de yoğunluk puanının ne kadar sabit kaldığını ortaya koyar bu durum boşa emeğe neden olur. Tarih, puro ismi ile puan tabloya yazılmalı nitekim ilk notlar sonradan okunduğunda ilginç farklar barındırır. Puanlar birbirinden iki puandan fazla sapma çıkıyorsa koşullar yeniden düşünülmelidir. Haftalar içinde kendi ölçeğiniz netleşir. Kayıtta öz ifadeler ayrıntılı paragraflardan daha işlevseldir. Mesela ikinci evre belirgin sedir tonu gibi bir kayıt yeterli olur. Sonradan bakıldığında net olmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Gövde, dumanın damaktaki ağırlığını anlatır; aroma gücü ise notaların şiddetidir zira bu iki özellik aynı doğrultuda hareket etmek mecburiyetinde değildir. İkisi sıklıkla birbirinin yerine anılır, hâlbuki ayrı değerlendirilir bu iki kavramı ayrı düşünmek nihayetinde daha gerçekçi bir yorum ortaya çıkarır. Küçük boy yumuşak puro benzeri küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olup sedir tonunu net verebilir örneğin sert bir içim sönük bir aromayla birleşebilir. La cabaña aroma profili gibi dengeli bir kutu de orta gövdeyle sedir tonunu güçlü tutar üstelik dolgun bir içim aromasız da olabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir puro yüksek lezzet verebilir aksi hâl da mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki ayrı not tutmak yeterlidir bu sebeple tek kelimeyle güçlü demek yerine ikisini ayrı yorumlamak iyidir. Dolgunluğa bakarak aroma gücünü hesaplamak yanlış sonuç verir. Birbirine yakın dolgunlukta iki çubuk içinde aroma farkı aramak hassas bir iştir. Bu yeteneğin ilerlemesi sabır ve düzenli kayıt almayı gerektirir. Sonuçta en güvenilir kriter kişisel damak zevkiniz olacaktır.
Tadım ortamını aroma gücüne göre hazırlamak
Ortam, yoğunluk izlenimini en az tütün kadar şekillendirir demek ki en sağlam değerlendirme şartları sabitlemekle mümkündür. Fazla kuru bir ortamda tütün hızlı yanar ve keskin notalar abartılır bu sebeple oda koşullarını de deftere geçirmek akıllıca olur. Aşırı nemli havada de duman tıkanır hem de aroma silikleşir sıcaklık ise yaprağın ısınma hassasiyetini etkileyen ayrı bir etkendir. Ahşap kutulu tok puro benzeri ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken ahşabın koruduğu nemi hesaba katmak yararlıdır aksi halde farklı günlerde çıkan not farkı çubuktan kaynaklanıyor sanılır. Tadımda magnífico onlu kutu benzeri orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda denenirse ayrım net okunur değerlendirme anı planlarken bu etkeni hesaba katın. Temiz hava odadaki yabancı kokuları dağıtır, yoğun koku de algıyı bozar hâlbuki asıl etken sıklıkla ortamdaki nem veya koku çıkar. Tadımı hep aynı odada tekrarlamak en tutarlı yoldur. Kapalı bir odada duman yoğunlaşırsa sonraki denemenin aroması yanlış algılanabilir. Pencere açıklığı bırakmak çoğu zaman yeterlidir. Hava akımı fazla sertse kül düzeni şaşar.